Lotnisko w Krakowie nie chce już gonić za rosnącym ruchem

– Jesteśmy w takiej modelowej sytuacji, w której nasza infrastruktura nie nadążyła za rozwojem ruchu lotniczego, ale z drugiej strony jesteśmy też pionierami pewnych rozwiązań, które pozwalają, żebyśmy w tym dobrze funkcjonowali – mówił Strutyński podczas debaty poświęconej rozwojowi lotnisk i ich wpływowi na regiony w czasie IX Kongresu Rynku Lotniczego.

Technologia ma odciążyć infrastrukturę

Balice już dziś próbują zwiększać przepustowość nie tylko poprzez inwestycje budowlane. Jednym z elementów strategii jest usprawnianie procesów pasażerskich. Strutyński wskazywał na rozwiązania wdrażane w kontroli bezpieczeństwa. Małopolski port lotniczy jako pierwszy w Polsce wprowadził określone rozwiązania technologiczne w tym obszarze, a obecnie port rozwija je dalej.

– Teraz, śladem kolegów z Poznania, mamy już urządzenia, które pozwalają przejść kontrolę bez konieczności ściągania obuwia – mówił prezes. Kolejnym rozwiązaniem mają być skanery ciała (będą zainstalowane co drugą linie kontroli bezpieczeństwa), a lotnisko analizuje również inne elementy procesu obsługi pasażera pod kątem możliwości ich usprawnienia. To istotne, ponieważ – jak podkreślał Łukasz Strutyński – zwiększanie przepustowości nie zawsze musi oznaczać natychmiastową budowę nowej powierzchni.

Przykładem takiego podejścia jest uruchomiony przez krakowskie lotnisko „terminal wspierający”, określany wcześniej przez zarząd portu lotniczego jako „Pre-Boarding Zone”. Powstał on w miejscu infrastruktury starego terminala cargo, która pierwotnie miała zostać rozebrana. Zdecydowano się jednak odwrócić kolejność inwestycji i wykorzystać istniejący obiekt do czasu realizacji docelowej rozbudowy. Efekt jest znaczący: przepustowość operacji odlotowych wzrosła z około 1800 do 2700 pasażerów na godzinę.

Nowa przestrzeń obejmuje sześć dodatkowych gate'ów i ponad 600 miejsc dla pasażerów. Powstały również udogodnienia, których wcześniej brakowało, m.in. pomieszczenie dla rodziców, przestrzeń modlitewna oraz palarnia. – To jest tylko element procesu, który jest procesem szerszym. My nie chcemy ciągle gonić za ruchem, my chcemy ten ruch wyprzedzać – zapowiedział prezes portu lotniczego im. Jana Pawła II.

Terminal większy niż pierwotnie zakładano

Takie podejście znalazło odzwierciedlenie w zmianie założeń głównego programu inwestycyjnego. Pierwotnie planowany terminal miał mieć przepustowość na poziomie 12 mln pasażerów w pierwszym etapie i 16 mln docelowo. Obecny plan zakłada terminal zdolny do obsługi ponad 20 mln pasażerów rocznie. W maju 2026 roku podpisano umowę na pierwszy etap zachodniej rozbudowy terminala. Nowa część będzie miała niemal 45 tys. mkw. powierzchni, a po zakończeniu wszystkich etapów terminal ma uzyskać możliwość obsługi wspomnianego wyżej wolumenu pasażerskiego.

Inwestycja obejmuje m.in. 11 nowych gate'ów, nowe stanowiska kontroli paszportowej, inteligentne bramki do odprawy granicznej bramki, halę odbioru bagażu z sześcioma karuzelami, większe poczekalnie, pasaż handlowo-gastronomiczny oraz nowy salonik biznesowy. Według Strutyńskiego zmieniony projekt ma być jednocześnie większy, tańszy i realizowany szybciej niż wcześniejsze założenia. – Terminal, który budujemy, będzie znacznie większy, na 20 milionów zamiast pierwotnych 12 i 16 milionów w tym pierwszym etapie, czyli w roku 2029. Będzie także ten efekt o dwa lata szybciej i będzie ponad 600 milionów taniej – mówił.

Port lotniczy w Balicach chce także zabezpieczyć się na wypadek dalszego, szybszego niż zakładano wzrostu ruchu. Jednym z elementów tego planu jest przeniesienie części biur lotniska. Obecny budynek administracyjny ma zostać zwolniony, aby w przyszłości można było wykorzystać ten teren pod potencjalną dalszą rozbudowę terminala. – Jeżeli ta dynamika nas zaskoczy, a wielokrotnie nas już zaskakiwała, będziemy gotowi z nowym miejscem pod nowy terminal i z projektami – tłumaczył Strutyński. To oznacza zmianę filozofii planowania – lotnisko chce nie tylko reagować na rosnącą liczbę pasażerów, ale pozostawiać sobie możliwość kolejnej rozbudowy bez konieczności rozpoczynania całego procesu od zera.

Nowa droga startowa i druga kategoria operacyjna

Równolegle lotniczy lider wśród regionów przygotowuje zmianę infrastruktury operacyjnej. Port jest na etapie realizacji projektu nowej drogi startowej. Zgodnie z obecnymi założeniami ma ona powstać po północnej stronie istniejącej drogi, mieć 2800 metrów długości i 45 metrów szerokości, a także zostać wyposażona m.in. w system obserwacji meteorologicznych AWOS, urządzenia nawigacyjne i oświetlenie.

Strutyński wskazał również na inwestycje w istniejącą drogę startową i systemy nawigacyjne. – Już na bazie drogi, którą mamy, tę infrastrukturę istotnie zmieniliśmy – mówił. Według prezesa port wykorzystanie zmian proceduralnych pozwoliło w okresie od października do grudnia ubiegłego roku uniknąć przekierowania około 300 tys. pasażerów. Kolejnym krokiem jest podnoszenie kategorii operacyjnej lotniska. Urządzenie pracujące obecnie w tle ma umożliwić wejście pierwszej kategorii, a w pierwszym kwartale kolejnego roku Balice chcą rozpocząć pracę w drugiej kategorii operacyjnej.

– Staliśmy na głowie, żeby wycisnąć z tego, co mamy, jak najwięcej i dobrze zaplanować przyszłość na kolejne lata – podsumował Strutyński. Rozwój infrastruktury w Krakowie ma więc przebiegać dwutorowo: poprzez duże inwestycje budowlane, ale również poprzez technologie, procedury i maksymalne wykorzystanie istniejących zasobów. To właśnie połączenie tych elementów ma pozwolić lotnisku przejść od reagowania na wzrost ruchu do jego wyprzedzania.