Airbus i amerykańska firma Kratos Defense & Security Solutions przeprowadziły pierwszy w Europie lot bezzałogowego samolotu bojowego U740 Valkyrie. Test ma przybliżyć partnerów do opracowania do 2029 r. gotowego do działań bojowych systemu Collaborative Combat Aircraft (CCA), przeznaczonego m.in. dla niemieckich i innych europejskich sił zbrojnych.
Lot odbył się w ośrodku testowym w Europie Północnej. Próba zakończyła się realizacją wszystkich zaplanowanych celów. Samolot wykonał start wspomagany rakietowo, niewymagający tradycyjnego pasa startowego, manewry na różnych wysokościach oraz lot z prędkością do Ma 0,8. Sprawdzono również możliwość wprowadzania zmian w zadaniu podczas lotu.
Udany debiut otwiera drogę do kolejnych, bardziej zaawansowanych testów z wykorzystaniem systemu misji MARS (Multi-platform Autonomous Reconfigurable and Secure), opracowywanego przez Airbusa. Ma on stanowić europejskie zaplecze sterowania misjami Valkyrie, zapewniając kontrolę nad oprogramowaniem, aplikacjami misyjnymi, danymi i sprzętem systemowym. Rozwiązanie ma umożliwić Niemcom i innym europejskim użytkownikom zachowanie suwerenności operacyjnej nad wykorzystywanym systemem.
MARS wykorzystuje oprogramowanie wspomagane sztuczną inteligencją do autonomicznego wykonywania zadań oraz koordynowania grup bezzałogowych statków powietrznych. Airbus podkreśla jednocześnie, że system będzie działał w ramach hierarchii kontroli, w której człowiek zachowa nadzór nad jego działaniem. Decyzje krytyczne mają być podejmowane zgodnie z zasadami użycia siły oraz obowiązującymi normami etycznymi i prawnymi.
Valkyrie ma współpracować z myśliwcamiAirbus Defence and Space oraz Kratos zakładają, że połączenie sprawdzonej konstrukcji płatowca z europejskim systemem zarządzania misją pozwoli stworzyć stosunkowo tani i gotowy do działań bojowych system CCA przed końcem dekady.
– Siły powietrzne potrzebują zdolności do wystawiania dużej liczby platform bojowych przy akceptowalnych kosztach – podkreślił Mike Schoellhorn, prezes Airbus Defence and Space.
Valkyrie ma zwiększać możliwości załogowych samolotów bojowych, w tym Eurofighterów, zapewniając im dodatkowy zasięg, siłę ognia i przeżywalność. Bezzałogowiec będzie mógł wykonywać zadania autonomicznie lub działać pod kontrolą załogowych myśliwców, przejmując na siebie część najbardziej ryzykownych misji. Konstrukcja przewiduje zarówno start z wykorzystaniem wyrzutni szynowej, jak i konwencjonalny start oraz lądowanie na pasie. Takie rozwiązanie ma zwiększać elastyczność operacyjną i odporność systemu na zakłócenia oraz ograniczenia infrastrukturalne.
Eric DeMarco, prezes i dyrektor generalny Kratos, ocenił pierwszy lot jako udany sprawdzian dojrzałości systemu oraz współpracy obu przedsiębiorstw. Partnerstwo ma łączyć doświadczenie Kratos w produkcji bezzałogowców z kompetencjami Airbusa w zakresie zaawansowanych systemów lotniczych i oprogramowania misyjnego.
Ponad 5000 km zasięguU740 Valkyrie ma 9,1 m długości i rozpiętość skrzydeł wynoszącą 8,2 m. Maksymalna masa startowa maszyny to około trzech ton, a deklarowany zasięg przekracza 5000 km. Pułap operacyjny ma sięgać 45 tys. stóp, czyli około 13,7 km. Samolot wyposażono w wewnętrzną komorę uzbrojenia oraz zewnętrzne punkty podwieszeń pod skrzydłami. Połączenie dużego zasięgu, możliwości przenoszenia uzbrojenia i autonomicznego działania ma pozwolić na wykonywanie zadań w środowisku o wysokim poziomie zagrożenia.
Pierwszy lot U740 Valkyrie w Europie stanowi kolejny etap prac nad bezzałogowymi platformami bojowymi współpracującymi z samolotami załogowymi. Kluczowym wyzwaniem pozostaje integracja autonomii, uzbrojenia i systemów dowodzenia przy zachowaniu kontroli operacyjnej oraz zgodności z europejskimi wymaganiami dotyczącymi wykorzystania takich systemów.