Konsolidacja AirAsia. Koniec spółki AirAsia X

Przez lata grupa AirAsia funkcjonowała w oparciu o dwa odrębne filary operacyjne: linie lotnicze AirAsia – obsługujące połączenia krótkiego i średniego zasięgu w Azji oraz linie lotnicze AirAsia X – skoncentrowane na trasach dalekodystansowych (wśród destynacji docelowych: Arabia Saudyjska, Australia, Chiny, Kazachstan, Kenia (połączenia zawieszone), Japonia, Korea Południowa, Turcja, Uzbekistan), realizowanych głównie samolotami szerokokadłubowymi.

Model ten, choć pionierski, generował znaczną złożoność organizacyjną i kosztową. Odrębne spółki, struktury finansowania, certyfikaty operatorów lotniczych oraz systemy sprzedażowe utrudniały pełne wykorzystanie efektu skali. Pandemia COVID-19 obnażyła słabości takiej konstrukcji, przyspieszając decyzję niskokosztowej grupy rodem z Malezji o konsolidacji operacyjno-kapitałowej.

Całościowa konsolidacja

W ramach restrukturyzacji linie lotnicze AirAsia X przejmują cały lotniczy biznes spółki AirAsia, stając się jedynym podmiotem operacyjnym odpowiedzialnym za przewozy pasażerskie. Dotychczasowy holding Capital A wycofa się z bezpośredniego zarządzania budżetowymi liniami lotniczymi, koncentrując się na działalnościach pozalotniczych, takich jak logistyka (usługi MRO), usługi cyfrowe czy gastronomia.

Po zakończeniu procesu konsolidacyjnego, linie lotnicze AirAsia X zostaną przemianowane na linie lotnicze AirAsia. Plany zakładają skupienie działalności przewozowej w jednej spółce giełdowej; uproszczona ma zostać także struktura właścicielska i finansowa grupy lotniczej. Integracja umożliwi bardziej elastyczne zarządzanie flotą obejmującą zarówno samoloty wąskokadłubowe (rodzina A320/A321), jak i szerokokadłubowe A330. Z punktu widzenia siatki połączeń oznacza to łatwiejsze budowanie tras łączonych oraz większą spójność w holistycznym planowaniu rozkładów.

Dla AirAsia istotne jest także zatarcie granicy pomiędzy „tanim lataniem regionalnym” a „tanim lataniem dalekodystansowym”. Nowy model zakłada traktowanie całej siatki jako jednego ekosystemu, a nie dwóch odrębnych segmentów.

Implikacje rynkowe

Konsolidacja AirAsia X i AirAsia wpisuje się w szerszy trend upraszczania struktur wśród przewoźników niskokosztowych. Rynek coraz wyraźniej premiuje: jednolite marki, centralne zarządzanie flotą i sprzedażą, maksymalizację wykorzystania samolotów niezależnie od długości trasy. Dla konkurencji – zarówno tradycyjnych linii sieciowych w Azji i Europie, jak i operatorów o modelu niskokosztowym – powstanie jednego przewoźnika pod marką AirAsia oznacza silniejszego gracza, zdolnego agresywnie konkurować ceną na trasach międzykontynentalnych, przy jednoczesnym zachowaniu – kluczowego – zaplecza regionalnego.

Proces konsolidacyjny nie jest jednak pozbawiony ryzyk. Integracja różnych modeli operacyjnych, struktur kosztowych oraz produktów pokładowych wymaga czasu. Szczególnym wyzwaniem pozostaje utrzymanie rentowności tras dalekodystansowych w warunkach zmiennych cen paliwa i wysokiej konkurencji, jak zachowanie dyscypliny kosztowej, która była fundamentem sukcesu AirAsia w segmencie krótkodystansowym.

Połączenie AirAsia X z AirAsia to jedna z najważniejszych konsolidacji w globalnym segmencie niskokosztowych ostatnich lat. Jeżeli proces zakończy się sukcesem, powstanie przewoźnik zdolny operować na niespotykaną dotąd skalę – od lotów krajowych po międzykontynentalne – w ramach jednego modelu biznesowego. Dla rynku lotniczego w Azji i poza nią będzie to punkt odniesienia dla przyszłych strategii „taniego” latania, zwłaszcza że holding Capital A tworzy oddział bahrajński – Manama jako „brama” AirAsia na Europę i USA – którego celem jest znaczące rozszerzenie działalności budżetowo-dalekodystansowej.