Innowacyjny system Zdalnej Wieży Lotniskowej AFIS w porcie Olsztyn-Mazury

Projekt realizowany jest w ramach programu „Fundusze Europejskie dla Warmii i Mazur 2021– 2027” we współpracy z samorządem województwa. Celem projektu jest zapewnienie elastycznego, bezpiecznego i efektywnego kosztowo dostępu do lotniskowej służby informacji powietrznej AFIS na małych i średnich lotniskach.

Projekt opiera się na dwóch integralnych elementach:
● lotniskowej służbie informacji powietrznej AFIS,
● koncepcji zdalnej wieży (Remote Tower).

AFIS (Aerodrome Flight Information Service) to lotniskowa służba informacji powietrznej, której zadaniem jest dostarczanie pilotom informacji istotnych dla bezpiecznego wykonywania operacji lotniczych. Jest jedną z dwóch rodzajów służb ruchu lotniczego zapewnianych na lotniskach (służba kontroli ruchu lotniczego - ATC, lotniskowa służba informacji powietrznej - AFIS).

Główna różnica pomiędzy służbą kontroli ruchu lotniczego (ATC) a lotniskową służbą informacji powietrznej (AFIS) polega na zakresie uprawnień oraz odpowiedzialności operacyjnej. ATC sprawuje kontrolę ruchu lotniczego poprzez wydawanie zezwoleń i poleceń oraz zapewnianie separacji statków powietrznych w przestrzeni kontrolowanej. AFIS świadczy usługi informacyjne, przekazując pilotom dane dotyczące ruchu lotniczego, warunków meteorologicznych oraz stanu lotniska, przy czym odpowiedzialność za separację statków powietrznych pozostaje po stronie pilota.

Koncepcja zdalnej wieży polega na zapewnieniu służb ruchu lotniczego (ATS) na lotnisku z dowolnego miejsca innego niż to lotnisko, poprzez zastosowanie zaawansowanych cyfrowych technologii stanowiących platformę zintegrowanych systemów (system kamer i czujników, danych meteorologicznych, systemu łączności lotniczej) zapewniających wirtualizację widoku na lotnisko i jego okolice, odwzorowując realne środowisko operacyjne w czasie rzeczywistym.

Projekt Remote AFIS będzie pierwszym tego typu rozwiązaniem wdrożonym w Polsce, dedykowanym głównie małym i średnim lotniskom jako rozwiązanie:

● bezpieczne – najwyższe standardy bezpieczeństwa – system szerokokątnych nowoczesnych kamer obrotowych działających na podczerwień, monitorujących całe pole wzlotów, również w niekorzystnych warunkach pogodowych, system może stanowić również uzupełnienie systemu ochrony.
● efektywne kosztowo – zniwelowanie kosztów związanych z utrzymaniem i amortyzacją budynku wieży, kosztów personelu, kosztów certyfikatu – jeden ośrodek dla wielu lokalizacji,
● ekologiczne – zainstalowany system kamer będzie zasilany energią ze źródeł odnawialnych, minimalizacja emisji CO2 w porównaniu z konwencjonalną wieżą
● elastyczne – służba zapewniana na żądanie wg. potrzeb operatora lotniska i użytkownika.

– Wdrożenie systemu Remote AFIS znacząco zwiększy poziom bezpieczeństwa operacji lotniczych, poprawi obserwację stref podejścia, kręgu nadlotniskowego orazruchu naziemnego, a także wzmocni pozycję Portu Lotniczego Olsztyn–Mazury jako nowoczesnego i innowacyjnego lotniska regionalnego – podkreśla Wiktor Wójcik, prezes zarządu Warmia i Mazury, operatora Portu Lotniczego Olsztyn-Mazury.

Projekt zakłada pilotażowe wdrożenie systemu na lotnisku Olsztyn-Mazury, a następnie oferowanie gotowego rozwiązania innym regionalnym portom lotniczym nie tylko w Polsce, z jednej bazowej lokalizacji pełniącej funkcję Remote AFIS usytuowanej na terenie Portu Lotniczego Olsztyn-Mazury.

– Jesteśmy bardzo wdzięczni za zaufanie jakim obdarzył nas Port Lotniczy Olsztyn-Mazury. Jesteśmy dumni, iż razem będziemy mogli wdrażać ten innowacyjny system i wspólnie być pionierami w tym zakresie. Osobiście jest mi niezmiernie miło wrócić na ten port lotniczy po ponad 10 latach od czasu jego uruchomienia, w które byłem osobiście zaangażowany. Jestem pewien, że dzięki zaangażowaniu specjalistów z portu lotniczego, naszego partnera Seagritech jak i inżynierów z Savicon za rok będziemy mogli świętować kolejny wielki sukces Portu Lotniczego Olsztyn-Mazury – mówi Piotr Szulborski, Dyrektor Zarządzający firmą SAVICON Sp. z o.o.

Postępowanie przetargowe na realizację zadania pn. „Instalacja i uruchomienie na terenie Portu Lotniczego Olsztyn–Mazury w Szymanach zdalnej wieży lotniskowej służby informacji powietrznej AFIS” zostało ogłoszone 8 października 2025 r. Oferty otwarto 12 listopada 2025 r., a wykonawcą projektu została firma SAVICON Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie.